Nieobecność pracownika w razie zamknięcia szkół w związku z koronawirusem

2020-03-10

W przypadkach uzasadnionych nadzwyczajnymi okolicznościami zagrażającymi życiu lub zdrowiu dzieci i młodzieży minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, w drodze rozporządzenia, może czasowo ograniczyć lub czasowo zawiesić funkcjonowanie jednostek systemu oświaty na obszarze kraju lub jego części, uwzględniając stopień zagrożenia na danym obszarze. To może rodzić po stronie pracowników-rodziców potrzebę opieki nad dziećmi.

  • Przyczynami usprawiedliwiającymi nieobecność pracownika w pracy są zdarzenia i okoliczności określone przepisami prawa pracy, które uniemożliwiają stawienie się pracownika do pracy i jej świadczenie, a także inne przypadki niemożności wykonywania pracy wskazane przez pracownika i uznane przez pracodawcę za usprawiedliwiające nieobecność w pracy.  
  • Pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownika od pracy, jeżeli obowiązek taki wynika z Kodeksu pracy, przepisów wykonawczych do Kodeksu pracy albo z innych przepisów prawa.  
  • Przepisy jednak przewidują możliwość skorzystania ze zwolnienia od pracy w razie zamknięcia żłobków, przedszkoli i szkół, jedynie w przypadku dzieci do 8 roku życia. Takiemu rodzicowi przysługuje prawo do zasiłku opiekuńczego przez okres 60 dni.  
  • Na podstawie specustawy w przypadku zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola lub szkoły do których uczęszcza dziecko, z powodu COVID-19, ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem do 8 roku życia przysługuje dodatkowy zasiłek opiekuńczy za okres nie dłuższy niż 14 dni.  
  • Ponadto pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy w wymiarze 16 godzin albo 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. 
  • Poza tym pracownik-rodzic nie ma możliwości wzięcia dłuższego zwolnienia od pracy na opiekę nad dzieckiem powyżej 8 roku życia w przypadku zamknięcia szkoły (o ile dziecko nie jest chore i rodzic nie otrzymał zwolnienia na opiekę nad chorym dzieckiem). 
  • Oczywiście pracodawca może uznać taką sytuację za usprawiedliwiającą nieobecność pracownika w pracy i zwolnić jednolicie wszystkich pracowników w takiej samej sytuacji z obowiązku świadczenia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia lub też udzielić pracownikom na ich wniosek na ten okres urlopu wypoczynkowego albo urlopu bezpłatnego; należy jednak być ostrożnym, aby nie narazić się na zarzut nierównego traktowania pracowników.  
  • Jeżeli w okresie zamknięcia placówek oświatowych dziecko zachoruje to pracownikowi sprawującemu opiekę nad chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat przysługuje zwolnienie od pracy z prawem do zasiłku, o ile lekarz wystawi rodzicowi zwolnienie na opiekę nad dzieckiem.