Tarcza antykryzysowa 3.0

2020-05-19

Prezydent RP podpisał nowelizację tarczy antykryzysowej, wprowadzając w życie zapisy tzw. tarczy 3.0. To już kolejna wersja aktu prawnego wprowadzającego określone zmiany w poszczególnych ustawach, co ma przełożyć się na wypracowanie mechanizmów ułatwiających funkcjonowanie poszczególnych rup w sytuacji zmian społecznych i gospodarczych wywołanych epidemią covid-19.

Poniżej streszczamy najważniejsze zmiany, które przyniesie nowa wersja tarczy antykryzysowej. 

Zmiana regulacji dotyczących zwolnień z obowiązku opłacania składek na ZUS

Wprowadzone zapisami tarczy 3.0 zmiany będą dotyczyć tych osób, które prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą osiągnęli przychód przewyższający dotychczasowe limity (tj. ok. 15 tys. złotych), lecz jednocześnie osiągnęli w tym czasie dochód, którego wysokość nie przekroczyła poziomu 7 tys. złotych. Szacuje się, że wprowadzona zmiana uprawni do zwolnienia z opłacania składek ZUS ponad 98 tysięcy przedsiębiorców.

Do tej pory warunkiem możliwości zwolnienia ze składek był przychód osoby prowadzącej jednoosobową działalność gospodarczą, który nie mógł być wyższy niż 300 proc. prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Takim zapisem poszkodowanych było wielu przedsiębiorców, którzy osiągali duże przychody ze swoich działalności, mając przy tym także ogromne koszty ich prowadzenia – ich faktyczny dochód mógł być zatem minimalny - lub wręcz zerowy, a i tak nie mogli oni korzystać ze zwolnienia z ZUS.

Teraz to się zmieni. Zgodnie z tarczą 3.0, jeśli tylko dochód w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek wyniósł mniej niż 7 tys. zł. osoby prowadzące pozarolniczą działalność będą mogły uzyskać zwolnienie ze składek za kwiecień i maj 2020 r.

Zwolnienie ze składek będzie także dotyczyło osób opłacających mniejsze składki na podstawie tzw. ulgi na start.  

Zmiany w zakresie terminów procesowych i rozpatrywania spraw

Ustawa w przyjętej formie wprowadziła kilka poprawek do zapisów w zakresie biegu terminów. Z tarczy zniknął m.in. artykuł zawieszający bieg terminów określonych przepisami prawa administracyjnego. Oznacza to, że odwieszony zostaje choćby bieg terminów postępowań prowadzonych przed Krajową Izbą Odwoławczą, a także bieg terminów sądowych czy procesowych.

W zakresie postępowania cywilnego, tarcza 3.0. daje też możliwość skierowania na posiedzenie niejawne sprawy rozpoznawanej według k.p.c., w której apelację wniesiono przed  7 listopada 2019 r. 

Mechanizmy ochrony dla osób o trudnej sytuacji materialnej

Tarcza 3.0. zwiększyła wysokość kwoty wynagrodzenia za pracę wolnej od egzekucji komorniczej, co ma pomóc osobom, które przez zawirowania związane z epidemią niespodziewanie znalazły się w trudnej sytuacji. Chronić będzie je też nowe brzmienie przepisów kodeksu cywilnego, rozszerzające sankcję nieważności umów w sytuacji, w której oszuści bądź lichwiarze będą chcieli wykorzystać ciężkie położenie materialne lub słabość intelektualną danej osoby. Dotyczyć to będzie m.in. umów przewłaszczenia na zabezpieczenia nieruchomości mieszkalnej wykorzystywanej przez konsumenta.

Wykorzystywaniu osób w słabszym położeniu mają służyć także odpowiednio przepisy antylichwiarskie wprowadzone zapisami tarczy do kodeksu karnego. Karane będzie żądanie dodatkowych opłat od pożyczek lub odsetek przewyższających określone ustawowo stopy. Tego rodzaju praktyki – jak przewiduje ustawodawca – mogą pojawić się na rynku wobec faktu, iż sporo osób może niespodziewanie znaleźć się w trudnej sytuacji materialnej.  

Zmiany dla pracodawców

Tarcza wprowadza zapisy stanowiące kolejne zmiany dla pracodawców. Przepisy potwierdzają m.in. możliwość obniżenia wymiaru etatu bądź wynagrodzenia za pracę także cudzoziemcom. Dotychczas przepisy tarczy stały w tym zakresie w sprzeczności z przepisami dotyczącymi zatrudniania cudzoziemców, które nie pozwalały na powierzenie pracy cudzoziemcowi  na warunkach mniej korzystnych niż te wynikające z zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy, bez konieczności zmiany treści tego dokumentu. Tego rodzaju rozumowanie przepisów oznaczałoby dla pracodawców chcących skorzystać z uprawnień z tarczy znaczne komplikacje, co na szczęście tarcza 3.0. dostatecznie wyjaśnia.  

Inne zmiany

Tarcza 3.0. wprowadza także szereg innych, pomniejszych zmian i nowelizacji w określonych ustawach. Ciekawy jest przykładowo zapis wprowadzający zapowiadany od jakiegoś czasu, tzw. podatek od Netflixa. Od tej pory podmioty dostarczające audiowizualne usługi medialne na żądanie (VOD) będą zobowiązane do wpłaty na rzecz Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej opłaty w wysokości 1,5 proc. przychodu uzyskanego z tytułu opłat za dostęp do swoich treści. Może to zatem przełożyć się na podniesienie opłat abonamentowych uiszczanych przez użytkowników z tego tytułu.

Tarcza 3.0. m.in. przesuwa termin dematerializacji akcji, których moc nie wygaśnie 1 stycznia, ale 1 marca 2021. Z zapisów tarczy skorzysta także przemysł drzewny, który będzie mógł skorzystać z określonych form pomocowych. Określone kary i rekompensaty nie będą przysługiwały także sprzedającym drewno jednostkom organizacyjnym Lasów Państwowych.